Sterkenburg

Ridderhofstad Sterkenburg
Langbroekerdijk 10
3972 ND Driebergen-Rijsenburg
http://www.kasteelsterkenburg.nl


Dronefilm van Sterkenburg, gefilmd door: Albert Speelman

Sterkenburg is één van de oudste nog bestaande kastelen van Utrecht. Het stamt uit het begin van de 13e eeuw. Mogelijk is ridder Gijsbrecht van Wulven begonnen met de bouw van Sterkenburg en heeft zijn zoon Ernst de bouw voltooid. Het is gebouwd op een leen van de bisschop van Utrecht als versterkte ringburcht met een hoge ronde toren. Het gebouw diende ter verdediging van het gebied. In tegenstelling tot de meeste kastelen langs de Langbroekerwetering, is Sterkenburg dus niet ontstaan uit een oude woontoren, maar uit een ringburcht. De ronde toren werd in de 14e eeuw verhoogd en er verrees een tweede, vierkante toren.

De Moord op Anthonis van Aeswijn
Sinds 1564 kwam het kasteel in handen van de familie Van Aeswijn. In juni 1647 werd in het bos van Sterkenburg het onthoofde lichaam van Anthonis van Aeswijn gevonden. De kasteelheer was enkele maanden eerder getrouwd met de 24-jarige Margaretha Torck. Er is nooit een motief, of een moordenaar gevonden, ondanks de hoge beloning van 3000 gulden die werd uitgeloofd. Anthonis werd slechts 27 jaar en lag al begraven in de familiegrafkelder in de Neerlangbroekse kerk, toen zijn dochtertje Antonetta werd geboren.

De eeuwen die volgden, verwisselde het kasteel een aantal malen van eigenaar. Omstreeks 1770 liet de familie Van Westrenen het kasteel grotendeels slopen. De toren bleef daarbij gespaard. Op de funderingen bouwde de Utrechtse bouwmeester Jan Verkerk een hoofdhuis met een strakke, rechthoekige façade. Het park werd in 1830 opnieuw aangelegd in landschapsstijl door Hendrik van Lunteren (1780-1848). Een deel van de oude formele aanleg van lanen met beuken en eiken is daarbij bewaard gebleven. Rond 1900 werd het grand canal verlengd dat liep vanaf de neogotische brug bij het voorplein langs de oranjerie naar de slingersloot.

Het kasteel kreeg zijn huidige uiterlijk in 1848. Dat jaar kocht Cees Kneppelhout het huis en liet het verbouwen door architect Nicolaas Kamperdijk (1815-1887). Bijgebouwen als het koetshuis, de tuinmanswoning, de boerderijen en het rechthuis zijn rond die tijd aangepast of nieuw gebouwd. Kneppelhout gebruikte het huis alleen in de zomer, ’s winters woonde hij in Leiden. In 1867 verrees aan de westzijde van het kasteel, de vierkante toren waarin een eigentijdse badkamer werd aangelegd. Vanaf dat moment woonde de familie er het hele jaar door. Tot in de Tweede Wereldoorlog bleef de familie Kneppelhout er wonen. Na de oorlog werd er een kostschool in Sterkenburg gevestigd en vanaf eind jaren ‘70 tot 2004 leefde er een communewoongroep.

Heden
Sterkenburg is tegenwoordig particulier bewoond. Om het huis in stand te houden is exploitatie noodzakelijk. Er is een bed & breakfast, mogelijkheid tot vergaderen en kookworkshops en Kasteel Sterkenburg is tevens een trouwlocatie. Naast de gebouwen zijn de moestuinmuren, het park met de monumentale platanen, eiken en moeras-cipressen, de hoogstamboomgaard, de tuinen en de berceau gezichtsbepalende elementen van het historische landgoed. Daaraan grenzend is ook een broekbos.
In het weiland naast het kasteel staat een bijzondere duiventoren. Het is een achthoekig torentje. De vlieggaten hebben de vorm van schietspleten en geven het bouwsel een weerbaar karakter. De gemetselde lijst halverwege voorkomt dat roofdiertjes naar binnen kruipen.

Advertenties